L'éducation est le seul capital des pauvres

Gegroet allen!

Voor het eerst op internet hier in Muhanga, Gitarama. 4 dagen reeds in Rwanda, en jawel, al zoveel gebeurd. Ik heb niet zoveel tijd, maar ik probeer snel in een notedop wat impressies neer te schrijven. Wees creatief met gekke woorden.

Het land
Rwanda is prachtig, vanuit de klaslokalen zie ik 8 van de 1000 heuvels. Exotische bomen, vogels, hier en daar een insect dat veel te groot is, krokante kakkerlakken in de badkamer... This is Africa!
De bevolking is gereserveerd - je zou voor minder - maar zeer vriendelijk. Het was heel vreemd om 's nachts (ja, om 19u is het hier al helemaal donker) te landen, een uur naar Muhanga te rijden, en pas 's ochtends iets van het land te zien. Maar geloof me: ongelofelijk.

De school
Nog meer dan toen ik in België was, ben ik overtuigd van het nut van de Ahazaza-school. Het is de enige "vrije" school. Dwz dat er geen enkel dogma aan de basis ligt van het onderwijs dat wordt gegeven, religieus noch moreel, en dat is hier echt wel nodig. Het kweken van een nieuwe, kritische generatie is hoogst nodig, en alles staat dan ook ten dienste van die doelstelling. Adhv allerlei Unicef-handboeken wordt de kinderen aangeleerd kritisch te zien tov alles wat hen wordt voorgehouden en worden ze bewust gemaakt van hun rechten. Ahazaza-kinderen zijn gewoon ook mondiger en "vrijer" dan de andere kinderen die hier op straat rondlopen.

Momenteel hebben de kinderen examens (zelfs in de kleuterschool). Het is de laatste week van het tweede trimester, waarna 3 weken zomervakantie volgen. Daarna trimester 3, en 2 maanden vakantie. De eerste dagen heb ik me vooral bezig gehouden met de jongste klassen, die hebben vaak mondelinge proeven in kleine conversatiegroepen. Ondertussen entertain ik de rest van de klas. Spreken over België, verhalen uitvinden, hun leerstof herhalen voor het examen van de dag erop, spelletjes... van zodra je hen nog maar iets aanbiedt om te doen, zijn de kinderen hier razend enthousiast.

De directrice van de school wint het straathangen van de kinderen tegengaan door de school gewoon open te houden in de vakantie. In de voormiddag zullen er activiteiten zijn à la speelplein, in de namiddag krijgen de zwaksten bijles en doet de rest projectwerk. Voor de activiteiten ben ik fiches aan het maken per activiteit die de leerkrachten kunnen gebruiken met kant-en-klare uitleg. Het is allemaal nieuw voor hen, dus wil ik hen de eerste week goed ondersteunen en. Daarna zullen ze steeds meer zelfs voor de invulling moeten zorgen.

In de namiddag richt ik mijn pijlen op een totaal ander project. Tijdens de maanden mei en juni zijn enkele leerlingen dingen van de school beginnen stelen, en ze hebben die dingen verkocht op de markt. De directrice was toen net in Europa, iedereen stond blijkbaar in rep en roer op school. Van school sturen? Jaar laten overdoen? Het oudercomité had toen beslist dat de leerlingen voor de rest van het jaar de toiletten zouden moeten kuisen, maar dat past helemaal niet in de Ahazaza-visie. Rayina heeft toen beslist om er een naar Afrikaanse normen totaal andere draai aan te geven. De structuur die de leerlingen hadden opgezet, zullen ze moeten vertalen naar een mini-onderneming. Ze krijgen een ganse vakantie de tijd om materiaal te verzamelen (met fiches van de voormalige eigenaars dat ze het materiaal afstaan), een boekhouding aan te leggen, publiciteit te maken... en op het schoolfeest in oktober zullen ze een verkoop moeten organiseren om alles terug te betalen. Voilà zie, zo'n oplossingen moesten er meer zijn. Rayina vroeg me om dat project uit de grond te stampen. Met plezier.

De voetbaltruitjes
Iedereen op school is momenteel nogal zenuwachtig, want morgen gaat er een belangrijke interscholen-competitie door tegen de Saint-Augustin school. Ahazaza staat er goed voor, de sportleraar Kassim is héél gemotiveerd en kan het schoolteam echt positief motiveren. Wat de leerlingen nog niet weten, is dat ze morgenvroeg bij aankomst op school allemaal een eigen voetbal-outfit krijgen mét voetbalschoenen. Zie post hieronder. Kassim was bijna aan het wenen toen hij al de sportkleren zag. We trekken met alle leerlingen naar het voetbalstadium. Ik zweer het u, ik schreeuw de longen uit mijn lijf. Ahazaza zal winnen.

Verblijf
Momenteel telt Ahazaza 3 kleuterklassen en 5 klassen van de lagere school. Volgend jaar opent het zesde jaar zijn deuren, en op termijn komt er zelfs een middelbare school. Er staat ook een polyvalente zaal in de steigers, die de school op termijn financieel autonoom moet maken. Er kunnen filmprojecties doorgaan, lezingen... past natuurlijk allemaal in de basisdoelstelling van de school. Esprit ouvert, école libre.

Daarnaast is er ook een Ahazaza-farm. Een boerderij met klaslokaal in aanmaak, waar boeren zich binnen een paar maanden kunnen komen bijscholen. Ik verblijf in een van de kamers van die boerderij, en deel de keuken met Bassoubi, een Congolese leraar van de school wiens familie in Kigali woont. Ik zat reeds 2 avonden met hem aan een vuurtje thee te maken en naar zijn verhalen te luisteren over zijn vlucht uit Congo vanwege de burgeroorlog, en zijn confrontatie met de genocide bij aankomst in Rwanda. Iedereen draagt hiet littekens van 16 jaar geleden, en eens de mensen je een beetje vertrouwen merk je dat de wonden nog lang niet geheeld zijn.

De keuken is bijzonder sober: 1 kookplaat en een kraan. 's Middags kan ik gelukkig warm eten bij Rayina. Er verblijf momenteel nog Belgisch volk bij haar. Vanavond is er een receptie voor alle Belgen op de ambassade in Kigali. Een Belgische arts komt me oppikken. Ik heb nog nooit onze feestdag gevierd, daarvoor moet je dan naar Rwanda komen, haha.

Ik ontmoette gisteren ook 4 studenten van de universiteit van Amsterdam die hier een project rond talenkennis opgestart hebben. We maakten al enkele plannen om de streek te gaan verkennen in het weekend. Niet slecht, want zaterdag is er in het voetbalstadium een speech van presK, en de toestroom van soldaten spreekt voor zich.

Zo, ik laat jullie, back to school, en daarna naar de ambassade. Duim morgennamiddag voor Team Ahazaza, ze verdienen het. Een verslag en foto's volgen.

Jan